Zerrin Büyükuncu: “MENGÜ ERTEL”

15 Mart 2000 tarihinde Vefat etti. Türk afiş ve grafik sanatçısı, tasarımcı, sanat yönetmeni, reklamcı, tiyatro dekorcusu. İstanbul Güzel Sanatlar Akademisi’ni bitiren Ertel, tiyatrolar için yaptığı dekorlarla, afişlerle tanındı. 1. İstanbul Festivali’nin afişini Mengü Ertel hazırlamıştı.

Mengü Ertel, 1931 yılında İstanbul’da doğdu. Güzel Sanatlar Akademisi Dekorasyon Bölümü’nü bitirdikten sonra belli bir süre, sinema ve tiyatro dekorlarıyla ilgili çalışmalar yapan ve bu arada bir reklam ajansı kuran Mengü Ertel, ilk kişisel sergisini, Türk Alman Kültür Merkezi’nde, çoğunluğu basılmamış çalışmalarından oluşan tiyatro afişleriyle açtı (1969). Bu sergiyi, Ankara ve İzmir’de açtığı sergiler izledi.

Türkiye Dışişleri Bakanlığı Kültür Dairesi’nin yardımıyla, Doğu Berlin, Varşova, Brüksel, Berlin, Meu köln (1972), Münih (1973), Amsterdam, Zeit, Hoogaven (Hollanda). Brno’da (Çekoslovakya) (1974) da sergiler açan Mengü Ertel, bu kişisel sergilerden başka, Varşova Afiş İki yılda bir Sergisi’ne (1966,1968,1976, 1978, 1980), Brno Grafik İkiyıldabir Sergisi’ne (1970, 1972, 1974, 1976, 1978, 1980), İn Gelheim Am Rhein’da (Almanya) açılan Bergama Sergisi’ne (1972), Frechen (Almanya) 3. Grafik ikiyıldabir Sergisi’ne (1974), Cannes 2. Uluslararası Sinema Afişleri Sergisi’ne (1974), Paris Film Afişleri Sergisi’ne (1975), Doğu Berlin’deki Intergraphik’e (1976), Melbourne (Avustralya) Uluslararası Afiş Sergisi’ne (1977), Doğu Berlin Uluslararası Brecht Afişleri Sergisi’ne (1978), Lahti (Finlandiya) 3. Afiş İkiyıldabir Sergisi’ne (1979) katıldı. Bu sergiler nedeniyle çeşitli kataloglarda yapıtları yayımlandı, afiş ve grafik sanatıyla ilgili yapıtlarda adından söz edildi.

En çok sergi açmış Türk grafik sanatçısı olan Mengü Ertel’in Türkiye’de afiş sanatının yayılmasında ve saygınlık kazanmasında büyük katkısı olmuştur. Anlatımcılığın ağır bastığı afişlerinde, önem verdiği duyguyu aktarabilmek için çeşitli dokulardan yararlanır; bu arada bazı çalışmalarında (özellikle basılmamış çalışmalarında), dokunun bildiriden de öne çıktığı görülür. Mengü Ertel’in sergilediği çalışmaların büyük çoğunluğu basılmamıştır. Baskı olanaklarının zorlaması, az afiş yaptırılması ve içindeki afiş tutkusu nedeniyle bu yola yönelen sanatçı, Jeanne d’Arc’ın Çilesi adlı afişi Cannes 2. Uluslararası Sinema Afişleri) Sergisi’nde, özel ödüle aday gösterilmesine karşın, basılmamış olması nedeniyle ödül alamayınca (1974), bir yıl sonra aynı afi­şi özel olarak bastırarak, Uluslararası Paris Film Afişleri Sergisi’ne göndermiş, bu kez büyük ödülü, İngiliz Oscar Zarate’yle paylaşmıştır (1975). 1980 Moskova Olimpiyatları Uluslararası Afiş Yarışması’ndaysa, 5000 afiş arasından, on adet üçüncülük ödülünden birini kazanma başarısını göstermiştir.

Mengü Ertel çeşitli grafik çalışmalarının yanı sıra mimar Vedat Dalokay’m projesini hazırladığı İslâmâbâd Camisi’nin çini panolarının dizaynını yapmış, 1983’te İstanbul Grafik Sergisi Amblem Yarışması’nda, 1984’te de İstanbul Grafik 83 Sergisi İhap Hulusi Afiş Yarışması’nda ödül almıştır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir