SEMİHA BERKSOY

Semiha Berksoy, 15 Ağustos 2004 tarihinde İstanbul’da vefat etti. Atatürk Ödülü sahibi, Türkiye’nin ilk profesyonel Müslüman kadın opera sanatçısıdır ve ressam.

İlk Türk kadın opera sanatçısı ve ressam Semiha Berksoy, 1910 yılında İstanbul’da doğdu. Yüksek dramatik soprana olarak Ankara Devlet ve Opera Balesi’nin başsolistlerinden olan Berksoy, ‘Mezardan Gelen Mektup’ hikâyesinin de yazarıydı. Sanatçı, İstanbul Konservatuarı’nda ve Güzel Sanatlar Akademisi Namık İsmail Atölyesi Resim ve Tiyatro Okulu’nda eğitim aldıktan sonra, İstanbul Şehir Tiyatrosu’nda sesiyle üne kavuştu, Türk ve Avrupa operetlerinde oynadı.

Ulu Önder Atatürk tarafından 19 Haziran 1934 tarihinde takdir edilen Berksoy, ilk Türk operası olan Adnan Saygun’un bestelediği ‘Özsoy’da Ayşim başrolünü oynadı. Aynı yıl devlet bursuyla gittiği Almanya’da Berlin Devlet Yüksek Müzik Akademisi Opera Bölümü’nü birincilikle bitiren Berksoy, 1939’da Richard Strauss’un ‘Ariadne Auf Naxos’ operasında Ariadne rolünü oynayarak, Avrupa’da sahneye çıkan ilk Türk opera primadonnası oldu.

Türkiye’ye 1940 yılında dönen Semiha Berksoy, Ankara Halkevi’nde, Carl Ebert’in rejisini yaptığı ‘Tosca’ ve ‘Madame Butterfly’ operalarında oynadı. ‘Il Travatore’ operasındaki rolüyle 30. sanat yılı jübilesini kutlayan Berksoy, Devlet Tiyatrosu’nda da dram bölümünde çeşitli oyunlarda rol aldı. ‘Deli Dolu’ ve ‘Lüküs Hayat’ operetlerinin ilk icrasını da gerçekleştiren sanatçı, Türk kadınına seçme ve seçilme hakkı verilişinin 50. yılında, TBMM tarafından ilk kadın opera sanatçısı olarak ‘Atatürk Opera Ödülü’ne lâyık görüldü.

1998′de Devlet Sanatçısı unvanı almıştır. 1999′da New York City Lincoln Center’da Robert Wilson’ın The Days Before: Death, Destruction and Detroit III isimli operasında opera söylemiştir. 15 Ağustos 2004′de 94 yaşında İstanbul’da vefat etmiştir.

Rol aldığı tiyatro oyunları:

Bu Bir Rüyadır : Nazım Hikmet – İstanbul Devlet Tiyatrosu – 2001

Keşanlı Ali Destanı : Haldun Taner – Engin Cezzar Gülriz Sururi Tiyatrosu – 1966

İstanbul Efendisi : Musahipzade Celal – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1965

Yatık Emine : Refik Halit Karay\Nazım Kurşunlu – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1965

Rüya Oyunu : August Strındberg – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1964

Dumanlıda Telaki Var : Nazım Kurşunlu – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1964

Çalıkuşu : Reşat Nuri Güntekin\Necati Cumalı – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1962

Göç (oyun) : Cevat Fehmi Başkut – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1961

Macun Hokkası : Müsahipzade Celal – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1961

Lütfen Dokunmayın : Haldun Taner – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1961

Kanaviçe (oyun) : Turgut Özakman – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1960

Büyük Jüstinyen : Refik Erduran – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1960

Karayar Köprüsü : Redik Erduran – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1959

Felsefe Doktoru : Branislav Nušić – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1959

Tablodaki Adam : Cevat Fehmi Başkut – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1958

Cadı Kazanı : Arthur Miller – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1958

Dışardakiler : Haldun Taner – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1957

Korku (oyun) : Orhan Asena – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1956

Bu Gece Başka Gece : Reşat Nuri Güntekin – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1956

Dünkü Çocuk : Garson Kanin – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1955

Yaşlı Aile : Branislav Nušić – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1954

Çayhane : John Parick – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1954

Lady Frederick : W. Somerset Maugham – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1953

Elektira : Sofokles – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1952

Miras (oyun) : Augustus Goetz – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1951

Köşebaşı : Ahmet Kutsi Tecer – Ankara Devlet Tiyatrosu – 1951.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir